Светски ден на ветерот: Македонија стигна до 103 MW, Европа до 284 GW, Светот до 1.291 GW

јуни 15, 2026

Енергија од ветер станува клучен дел од енергетската транзиција

На 15 јуни се одбележува Светскиот ден на ветерот, глобална иницијатива која ја истакнува улогата на ветерната енергија во чистото производство на електрична енергија, енергетската безбедност и намалувањето на зависноста од фосилни горива.

Според Global Wind Day, овој ден секоја година се одбележува на 15 јуни и е посветен на придобивките од ветерната енергија и потребата од побрзо зголемување на капацитетите.

Официјалните податоци на IRENA за 2025 година покажуваат дека ветерната енергија продолжува да расте, иако со различна динамика по региони. На глобално ниво, вкупниот инсталиран капацитет од ветер достигна 1.291 GW на крајот на 2025 година. Во текот на годината беа додадени околу 159 GW нов ветерен капацитет.

Македонија има 103 MW инсталиран ветерен капацитет

Во Македонија, инсталираниот капацитет од ветерна енергија достигна 103 MW во 2025 година. Тоа е раст во однос на 73 MW во 2024 година, односно зголемување за 30 MW за една година.

Ова практично значи дека земјата конечно излезе од долгиот период во кој ветерниот капацитет беше ограничен на првата фаза на Богданци. Сепак, во споредба со соларната експанзија, ветерот сè уште има многу помало учество во домашниот обновлив портфолио.

Во регионален контекст, Македонија сè уште е меѓу земјите со скромен ветерен капацитет. Србија во 2025 година достигна 803 MW, Босна и Херцеговина 244 MW, Црна Гора 118 MW, додека Македонија има 103 MW. Албанија сè уште нема инсталиран ветерен капацитет.

Во поширокото соседство разликата е уште поголема: Грција има 5.706 MW, Романија 3.283 MW, а Бугарија 706 MW. Овие бројки покажуваат дека ветерната енергија веќе има сериозно место во регионалниот електроенергетски микс, но и дека Македонија допрва треба да ја отвори следната фаза на развој преку нови проекти, подобро мрежно планирање и побрзи процедури за приклучување.

Европа достигна речиси 284 GW

Европа на крајот на 2025 година имаше 283.935 MW, односно речиси 284 GW инсталиран ветерен капацитет. Во 2024 година европскиот капацитет изнесувал 270.056 MW, што значи дека во 2025 година се додадени околу 13,9 GW нов ветерен капацитет.

Најголем дел од европскиот ветерен капацитет останува на копно. Според IRENA, Европа во 2025 година имала 245.337 MW копнен ветерен капацитет и 38.598 MW офшор ветерен капацитет.

Германија останува водечка европска земја според инсталиран ветерен капацитет, со 77.808 MW во 2025 година. По неа следуваат Франција со 25.655 MW, Шпанија со 32.848 MW ако се земе целосната табела на IRENA, Обединетото Кралство и други поголеми европски пазари.

Светот стигна до 1.291 GW ветерна енергија

Глобално, ветерната енергија веќе е еден од трите најголеми обновливи извори според инсталиран капацитет. На крајот на 2025 година светот имал 5.149 GW обновлив капацитет.

Од тоа, соларната енергија учествувала со 2.392 GW, хидроенергијата со 1.296 GW, а ветерната енергија со 1.291 GW.

Копнениот ветер останува доминантен. Во 2025 година светот имал 1.199.987 MW копнен ветерен капацитет, додека офшор ветерот достигнал 91.380 MW.

Тоа покажува дека офшор ветерот расте, но глобалниот пазар сè уште е главно копнен. Ова е важно и за земји како Северна Македонија, каде потенцијалот е исклучиво копнен и зависи од просторните планови, приклучоците на мрежа, балансирањето и инвестициската сигурност.

Редакција

Напишете коментар

Вашата адреса за е-пошта нема да биде објавена. Задолжителните полиња се означени со *