МЕМО W27: просечната цена се намали, но волатилноста достигна највисоко ниво

јули 6, 2026

Македонскиот day-ahead пазар во W27 покажа две различни слики: пониска просечна цена во однос на претходната недела, но значително повисока часовна волатилност. Тоа значи дека пазарот на неделно ниво изгледа посмирено, но во одредени часови бил изложен на силен ценовен притисок.

Просечната базна цена на МЕМО во W27 изнесуваше 98,08 €/MWh, што е пониско од 104,94 €/MWh во W26. Врвната цена се намали уште поизразено, од 71,12 €/MWh на 57,93 €/MWh.

Но главниот сигнал од неделата не е просекот, туку распонот меѓу најниските и највисоките часовни цени. Минималната часовна цена повторно беше 0,10 €/MWh, додека максималната часовна цена достигна 362 €/MWh. Тоа е највисок часовен максимум во последните анализирани недели.

Почетокот на неделата донесе најсилен ценовен притисок

Највисоките цени беа концентрирани на почетокот на неделата. На 30 јуни, базната цена достигна 148,05 €/MWh, а максималната часовна цена се искачи на 362 €/MWh. Тоа покажува дека во одредени часови пазарот бил под силен притисок, иако неделниот просек подоцна се намали поради пониските цени кон крајот на неделата.

Овој развој се вклопува во поширокиот европски контекст. Кон крајот на јуни, топлотниот бран ја зголеми побарувачката за електрична енергија во Европа, особено поради потребата за ладење, а AleaSoft нотираше дека во повеќето анализирани европски пазари неделните просечни цени надминале 115 €/MWh.

Дополнително, Reuters објави дека Италија и Балканот биле погодени од силен топлотен бран, со црвени предупредувања во Хрватска и температури до 39°C во Србија, што е важен регионален контекст за ценовниот притисок на крајот на јуни.

Регионалните пазари го потврдуваат притисокот

Регионалната споредба покажува дека МЕМО не беше изолиран пазар. На 30 јуни, цените во дел од соседните и поврзаните пазари беа значително повисоки: Словенија достигна 262,05 €/MWh, Србија 250,98 €/MWh, а Германија/Луксембург 195,00 €/MWh. МЕМО тој ден беше на 148,05 €/MWh, пониско од неколку регионални пазари, но сепак во јасно висок ценовен амбиент.

На 2 јули, регионалниот притисок продолжи. Романија беше на 147,86 €/MWh, Бугарија и Грција на 145,51 €/MWh, Србија на 137,41 €/MWh, а Унгарија на 136,93 €/MWh. МЕМО истиот ден беше на 121,75 €/MWh.

Ова покажува дека македонскиот пазар не беше најскап во регионот, но беше дел од истиот регионален ценовен циклус.

Викендот ја намали просечната цена

По високиот почеток на неделата, цените значително се намалија кон викендот. На 4 јули, базната цена падна на 63,14 €/MWh, а на 5 јули на 53,26 €/MWh. Врвната цена исто така се намали, на 25,86 €/MWh и 23,79 €/MWh.

Токму затоа W27 има пониска просечна базна цена од W26, иако во рамки на неделата беше регистриран највисокиот часовен максимум во последниот период.

Просечната цена веќе не ја кажува целата приказна

Најважната порака од W27 е дека просечната неделна цена не е доволна за целосна анализа на пазарот. Неделата имаше пониска просечна базна и врвна цена, но повисока волатилност и многу поголем часовен максимум.

Просечниот дневен распон во W27 изнесуваше 213,02 €/MWh, што е повисоко од 178,55 €/MWh во W26. Тоа значи дека разликата меѓу евтините и скапите часови се зголемила.

Reuters во анализа за европските електроенергетски пазари посочува дека day-ahead цените се еден од главните показатели за стрес во системот, особено во периоди на топлотни бранови кога побарувачката расте, а производниот микс и достапноста на капацитетите стануваат клучни за цената.

Флексибилноста станува клучна пазарна вредност

W27 уште еднаш ја покажува новата реалност на електроенергетските пазари: ниски цени во дел од часовите и многу високи цени во други часови. Таквиот профил ја зголемува важноста на флексибилноста, складирањето, управувањето со побарувачката и регионалната поврзаност.

За Македонија, ова значи дека идните анализи не треба да се фокусираат само на просечната базна цена. Сè поважни стануваат часовниот профил, разликата меѓу базната и врвната цена, дневниот распон и споредбата со соседните пазари.

Заклучок

W27 беше недела во која МЕМО забележа пониска просечна базна цена, но значително повисока волатилност. Просечната базна цена се намали на 98,08 €/MWh, врвната цена падна на 57,93 €/MWh, но максималната часовна цена достигна 362 €/MWh.

Затоа главниот заклучок е јасен: македонскиот day-ahead пазар во W27 се смири според просекот, но не и според ризикот. Волатилноста останува клучниот сигнал за тоа како ќе се движи пазарот во летниот период.

ECI

Напишете коментар

Вашата адреса за е-пошта нема да биде објавена. Задолжителните полиња се означени со *