Покривањето на паркинзите со фотонапонски панели може истовремено да произведува електрична енергија, да обезбеди полначи за електрични автомобили и да ја намали потребата од ново земјиште за соларни проекти.
Сепак, европските земји применуваат различни политики, од законска обврска во Франција и Словенија до откажување од задолжителниот модел во Обединетото Кралство.
Според првичните процени на британската влада, паркинг со 80 места би можел да заштеди околу 28.000 фунти, односно приближно 32.000 евра годишно, доколку целата произведена електрична енергија се користи на самата локација. Дополнителен приход може да се оствари и преку продажба на вишоците во електроенергетската мрежа.
Електрична енергија без зафаќање ново земјиште
Соларните надстрешници овозможуваат производство на електрична енергија над веќе изградена инфраструктура. Со тоа се избегнуваат дел од проблемите што ги придружуваат големите фотонапонски електрани, како користењето земјиште, влијанието врз биодиверзитетот и долготрајните постапки за просторно планирање.
Истата конструкција може да се користи и за поставување полначи за електрични автомобили, додека надстрешниците обезбедуваат сенка и пониска температура во возилата во текот на летото.
Цената на соларната енергија дополнително ја зајакнува економската логика на ваквите проекти. Според податоците што ги пренесува Euronews, во 2024 година електричната енергија од фотонапонски панели во просек била 41% поевтина од најевтините алтернативи базирани на фосилни горива.
Франција проценува потенцијал од 11 GW
Франција е најамбициозна во воведувањето соларни паркинзи. Со закон донесен во 2022 година, земјата предвиде постојните и новите паркинзи со најмалку 80 места да бидат покриени со фотонапонски панели.
За паркинзите со повеќе од 400 места беше предвиден рок до 2025 година, додека објектите со 80 до 400 места треба да се усогласат до 2027 година. На поголемите паркинзи, најмалку половина од површината треба да биде покриена.
Француската влада првично процени дека мерката може да обезбеди дополнителни 11 GW фотонапонски капацитет, производство што би можело да ги покрие потребите на околу 12 милиони домаќинства. За непочитување на обврската беа предвидени казни до 40.000 евра годишно.
Правилата подоцна беа ублажени: паркинзите поголеми од 1.500 квадратни метри можат да исполнат дел од обврската и со садење дрвја што обезбедуваат сенка или со комбинација од дрвја и фотонапонски панели.
Словенија и германските покраини воведуваат обврски
Сличен пристап применува и Словенија, каде новите и реконструираните паркинзи со површина поголема од 1.000 квадратни метри имаат обврска да постават фотонапонски панели.
Во Германија не постои единствено федерално правило, но повеќе покраини, меѓу кои Баден-Виртемберг, Северна Рајна-Вестфалија, Шлезвиг-Холштајн, Рајнланд-Пфалц и Долна Саксонија, имаат воведено сопствени обврски за новите паркинзи.
Обединетото Кралство се откажа од задолжителниот модел
Британската влада во 2025 година започна консултации за искористување на потенцијалот на паркинзите, но по разгледувањето на податоците и ставовите на индустријата одлучи да не воведе задолжително поставување соларни надстрешници на новите објекти.
Владата соопшти дека соларната енергија останува централна за нејзината енергетска политика, но дека развојот на ваквите проекти ќе продолжи преку стандарди за нови згради и пазарни механизми.
Соларната индустрија ја оцени одлуката како пропуштена можност, предупредувајќи дека пазарните услови сами по себе честопати не се доволни за побрза реализација на ваквите инвестиции.
Проектот во Лидс произведува 852 MWh годишно
Како практичен пример се издвојува соларниот „park and ride“ во Лидс. Системот треба да произведува околу 852.000 kWh електрична енергија годишно и да избегне емисии од 471 тон јаглерод диоксид, ефект што се споредува со отстранување 203 автомобили од сообраќајот.
Проектот располага и со можност за складирање на дневните вишоци, со што може да обезбедува поевтина електрична енергија за полнење возила. Проценетиот период за враќање на инвестицијата во инфраструктурата за полнење е пократок од десет години.
ECI

