Владата на Србија даде претходна согласност за акционерскиот договор меѓу Електропривреда Србије (ЕПС), Србијагас и азербејџанската SOCAR, со што е направен нов чекор кон основање заедничка компанија за развој на гасна електрана во Ниш. Проектот со планирана моќност до 500 MW треба да обезбеди дополнителни производствени капацитети и поголема флексибилност на електроенергетскиот систем.
Владата на Србија на 15 октомври 2026 година донесе решенија со кои дава претходна согласност за склучување на акционерскиот договор меѓу ЕПС, Србијагас и SOCAR. Одлуките се објавени во „Службениот гласник на Република Србија“ и се однесуваат на претходно одобрените одлуки на органите на управување на двете српски компании.
Овој чекор следува по потпишувањето на акционерскиот договор меѓу ЕПС, Србијагас и SOCAR на 30 септември, за што претходно известуваше Energy & Climate Index.
Договорот предвидува формирање заедничко претпријатие задолжено за развој, финансирање, изградба и управување со новата електрана, која ќе произведува електрична и топлинска енергија.
Заедничка инвестиција на Србија и Азербејџан
Според договорениот модел, ЕПС и Србијагас заедно ќе поседуваат 50% од новата компанија, додека преостанатите 50% ќе бидат во сопственост на SOCAR.
Планираната електрана ќе работи со гасно-парен комбиниран циклус, со инсталирана моќност до 500 MW. Според досегашните најави, нејзиното завршување се очекува до 2030 година.
Проектот е дел од пошироката стратегија на Србија за диверзификација на производството на електрична енергија и зголемување на сигурноста во снабдувањето.
Energy & Climate Index претходно известуваше и за подготовките на Србија за изградба на нова гасна електрана, во рамките на плановите за развој на производствени капацитети базирани на природен гас.
Според информациите на ЕПС, завршена е претходната студија за оправданост, усвоен е Просторниот план на градот Ниш, а започнати се активностите за изработка на дополнителната техничка и проектна документација.
Гасната електрана како поддршка за енергетската транзиција
Новата електрана треба да обезбеди дополнителна флексибилност во електроенергетскиот систем на Србија, особено во услови на зголемено производство од ветерни и фотонапонски електрани.
Гасните електрани со комбиниран циклус можат да го приспособуваат производството на промените во потрошувачката и расположливоста на обновливите извори. Истовремено, нивната економска оправданост зависи од цените на природниот гас, електричната енергија и идните трошоци за емисии на CO₂.
Проектот има и регионално значење бидејќи ја продлабочува енергетската соработка меѓу Србија и Азербејџан, поврзувајќи го снабдувањето со природен гас со изградбата на нови производствени капацитети.
Конечната инвестициска одлука сè уште не е донесена
Иако владината согласност претставува важен институционален чекор, таа не значи дека изградбата е започната или дека е донесена конечна инвестициска одлука.
Партнерите треба да ги завршат техничките и економските анализи, да ја утврдат финансиската конструкција и да ги обезбедат потребните дозволи пред почетокот на реализацијата.
Планираниот рок до 2030 година останува развојна цел, чија остварливост ќе зависи од завршувањето на подготвителните активности и инвестициската одлука.
Со новата владина согласност, ЕПС, Србијагас и SOCAR се приближуваат кон формирањето на заедничката компанија, но клучните финансиски и технички услови за изградба на електраната допрва треба да бидат финализирани.
ECI

